WebRTC Sızıntısı Nedir? VPN Açıkken Gerçek IP Görünür mü

Birkaç yıl önce bir görüntülü görüşmeye katılmak için önce bir program indirmeniz gerekirdi. Bugün size gönderilen bağlantıya dokunmanız yeterli; toplantı tarayıcının içinde açılır. Bu kolaylığı sağlayan teknolojinin adı WebRTC'dir. Kolaylığın küçük bir yan etkisi var: İki cihazın birbirini bulabilmesi için tarayıcının "ben hangi adreslerden ulaşılabilirim?" sorusunu cevaplaması gerekir. VPN kullananlar için sorun, bu cevabın bazen VPN'in adresi değil gerçek adres olmasıdır.

WebRTC ne işe yarar?

WebRTC (Web Real-Time Communication, web üzerinden gerçek zamanlı iletişim) Chrome, Edge, Firefox ve Safari gibi güncel tarayıcıların hepsinde yerleşik olarak bulunur. Şu özelliklerin çoğu onunla çalışır:

• Tarayıcıdan açılan görüntülü toplantılar ve sesli görüşmeler,
• Ekran paylaşımı,
• Bazı sitelerde iki kişi arasında doğrudan dosya aktarımı,
• Bazı müşteri hizmetleri ve canlı destek görüşmeleri.

WebRTC'nin amacı, mümkün olduğunda iki cihazı bir sunucu üzerinden dolaştırmadan doğrudan birbirine bağlamaktır. Bu, görüntü ve sesin daha az gecikmeyle gitmesini sağlar.

Neden IP adresinizi bulmaya çalışır?

İki cihazın doğrudan konuşabilmesi için birbirlerinin adresini bilmeleri gerekir. Ama evinizdeki bilgisayar internete doğrudan değil, modem üzerinden çıkar. Bilgisayarın kendisi yalnızca 192.168.1.35 gibi yerel bir adresi bilir; internetin gördüğü genel IP adresini bilmez. Bu yüzden tarayıcı iki şey yapar:

1. Cihazın ağ kartlarındaki adresleri listeler (yerel adresler, varsa IPv6 adresleri).
2. İnternetteki bir STUN sunucusuna "Beni hangi adresten görüyorsun?" diye sorar ve öğrendiği genel adresi listeye ekler.

Bu listedeki adreslere "aday adresler" denir ve karşı tarafla paylaşılır. Sorun şudur: Bu listeyi, görüşme yapmayan sıradan bir web sayfası da JavaScript ile oluşturabilir. Kamera veya mikrofon izni istenmez. (JavaScript, IP adresi gibi terimlerin kısa açıklamaları için internet terimleri sözlüğümüze bakabilirsiniz.)

Sızıntı nasıl oluşur?

VPN açıkken web siteleri sizi VPN sunucusunun adresiyle görür. WebRTC'nin STUN sorgusu da VPN tünelinden giderse, STUN sunucusu da VPN adresini görür ve listede gerçek adresiniz yer almaz. Sızıntı, bu sorgunun veya adreslerden birinin tünelin dışında kaldığı durumlarda olur. En yaygın sebepler:

• Tarayıcı eklentisi olarak çalışan "VPN"ler: Bunların birçoğu aslında yalnızca tarayıcının sayfa trafiğini taşıyan bir proxy'dir. WebRTC trafiği bu proxy'yi atlayabilir. Farkı proxy ile VPN farkı yazımızda anlattık.
• IPv6: VPN yalnızca IPv4 trafiğini tünele alıyorsa, cihazınızın IPv6 adresi genel bir adres olduğu için doğrudan listede görünebilir.
• Bölünmüş tünel (split tunneling): Tarayıcı VPN dışında bırakılan uygulamalar arasındaysa bütün trafiği zaten gerçek adresinizden gider.
• Yanlış yapılandırılmış veya eski VPN uygulamaları: Tüm trafiği tünele almayan uygulamalarda STUN sorgusu normal bağlantıdan çıkabilir.

Cihazın bütün trafiğini taşıyan, düzgün yapılandırılmış bir VPN uygulamasında WebRTC sızıntısı genellikle görülmez. Ama "genellikle" bir garanti değildir; bu yüzden test etmek en doğrusudur.

Yerel IP adresleri artık neden görünmüyor? (mDNS)

WebRTC sızıntısı ilk gündeme geldiğinde, sayfaların yerel ağ adresinizi (192.168.x.x gibi) de okuyabilmesi ayrı bir endişeydi. Bu adres internette işe yaramaz ama ev ağınız hakkında ipucu verir ve sizi ayırt etmeye yardımcı olabilir. Güncel tarayıcılar bu yüzden yerel adresi, izin verilmemiş sayfalara göstermez; onun yerine ….local ile biten, her seferinde rastgele üretilen bir ad gösterir. Bu yönteme mDNS ile gizleme denir.

WebRTC sızıntı testimizde tabloda böyle bir ad görürseniz endişelenmeyin; gerçek yerel adresinizi ortaya çıkarmaz. Bugün asıl önemli olan, genel adresinizin sızıp sızmadığıdır.

Sızıntı olursa ne açığa çıkar?

Sızan bilgi gerçek genel IP adresinizdir. Bir site bu adresten internet sağlayıcınızı ve yaklaşık bölgenizi tahmin edebilir. Adınız, açık adresiniz veya telefon numaranız IP adresinden doğrudan görünmez; ayrıntılar IP adresinden kimlik bulunabilir mi yazımızda. Yine de VPN'i tam da bu bilgiyi paylaşmamak için kullanıyorsanız sızıntı, beklediğiniz korumanın boşa gittiği anlamına gelir.

Nasıl test edilir?

1. VPN'inizi açın.
2. WebRTC sızıntı testi sayfamızı kullandığınız tarayıcıda açın.
3. Testi başlat'a basın. Araç, WebRTC'nin bulduğu adresleri sitemizin gördüğü adresle karşılaştırır ve sonucu sade bir dille açıklar.

Sonuç ekranındaki her ifadenin ne anlama geldiği test sayfasında ayrıca anlatılıyor. Testi her tarayıcıda ayrı yapın; bir tarayıcıdaki temiz sonuç diğerini kapsamaz. VPN'inizin diğer açıklarını (IPv6, DNS, kill switch) da kontrol etmek için VPN çalışıyor mu yazımızdaki adımları izleyebilirsiniz.

WebRTC sızıntısı nasıl önlenir?

1. Önce VPN uygulamanıza bakın

En az yan etkili çözüm budur. Cihazın tüm trafiğini taşıyan bir VPN uygulaması kullanın; tarayıcı eklentisi biçimindeki proxy'lere güvenmeyin. Uygulamanın ayarlarında "WebRTC koruması", "IPv6 sızıntı koruması" veya genel "sızıntı koruması" gibi bir seçenek varsa açın ve testi tekrarlayın.

2. Tarayıcı ayarları

Bazı tarayıcılar WebRTC'nin paylaştığı adresleri sınırlamanıza veya WebRTC'yi tamamen kapatmanıza izin verir. Ayarların adı ve yeri tarayıcıdan tarayıcıya değişir:

• Firefox: Adres çubuğuna about:config yazıp uyarıyı kabul edin, arama kutusuna media.peerconnection.enabled yazın ve değeri false yapın. Bu, WebRTC'yi tamamen kapatır. Gelişmiş ayarlar sayfasında yanlış bir değeri değiştirmek tarayıcının başka özelliklerini bozabileceği için yalnızca bu satırı değiştirin.
• Brave: Gizlilik ve güvenlik ayarlarında WebRTC'nin hangi adresleri kullanacağını belirleyen bir seçenek bulunur.
• Chrome ve Edge: Ayarlar menüsünde WebRTC'yi kapatan veya sınırlayan yerleşik bir seçenek bulunmaz. Bu tarayıcılarda VPN uygulamasının korumasına güvenmek en pratik yoldur.

3. Eklenti kullanacaksanız dikkatli olun

WebRTC'yi sınırlayan tarayıcı eklentileri vardır. Eklentiler ziyaret ettiğiniz sayfalara geniş erişim isteyebildiği için yalnızca tarayıcının resmi eklenti mağazasından, geliştiricisini ve istediği izinleri kontrol ederek kurun. Her eklentinin sizi daha ayırt edilebilir yapabileceğini de unutmayın; bu konuyu tarayıcı parmak izi yazımızda anlattık.

WebRTC'yi kapatmanın bedeli

WebRTC'yi tamamen kapattığınızda tarayıcıdan açılan görüntülü toplantılar, sesli sohbetler ve ekran paylaşımı çalışmayabilir. Bu yüzden kalıcı olarak kapatmak yerine önce VPN tarafındaki çözümü denemenizi, WebRTC'yi yalnızca gerçekten ihtiyaç duyuyorsanız kapatmanızı öneririz.