Wi-Fi Yavaş: 10 Sebep ve Çözüm

Salonda film sorunsuz oynuyor, ama yatak odasına geçince görüntü donuyor. Ya da gündüz her şey yolundayken akşam herkes eve geldiğinde internet sürünüyor. "Wi-Fi yavaş" şikâyetinin arkasında tek bir sebep yoktur; bu yüzden rastgele ayar değiştirmek yerine sırayla ilerlemek zaman kazandırır.

Bu rehberde önce sorunun yerini bulmayı, sonra en sık karşılaşılan on sebebi ve her birinin çözümünü anlatıyoruz. Modem ayarları için örnek olarak Zyxel arayüzünü kullandık. Geçen terimleri internet terimleri sözlüğümüzde bulabilirsiniz.

Önce sorunu ayırın: Wi-Fi mı, internet hattı mı?

İnternet eve bir hat üzerinden gelir, modem de bu interneti evin içine Wi-Fi ile dağıtır. Yavaşlık bu iki parçadan birinde olabilir ve çözümleri tamamen farklıdır.

1. Bir bilgisayarı modeme Ethernet kablosuyla bağlayın ve Wi-Fi'ı kapatın.
2. Tarayıcıda bilinen bir hız testi sitesiyle ölçüm yapın. Aynı testi birkaç kez ve farklı saatlerde tekrarlayın.
3. Sonra aynı bilgisayarla, modemin yanında Wi-Fi üzerinden aynı testi yapın.

Hız testi sonucunu okurken üç değere bakın: indirme (sayfa, video açma), yükleme (dosya gönderme, görüntülü görüşme) ve ping (gecikme; yanıtın ne kadar sürede geldiği). Wi-Fi sonucunun kablodan bir miktar düşük çıkması normaldir. Önemli olan, kablolu sonucun tarifenizdeki hıza yakın olup olmadığı ve Wi-Fi'ın ondan ne kadar uzaklaştığıdır. Bağlantı tamamen kopuyorsa bu rehber yerine Wi-Fi bağlı ama internet yok yazımıza bakın.

Wi-Fi yavaşlığının 10 sebebi ve çözümü

1. Modeme uzaklık ve duvarlar

Wi-Fi sinyali mesafeyle zayıflar. Beton duvarlar, çelik kapılar, aynalar, akvaryumlar ve mutfak dolapları sinyali daha da azaltır. Sinyal zayıfladıkça cihaz daha yavaş bir hızla haberleşmek zorunda kalır. Çözüm, modem ile cihaz arasındaki engelleri azaltmak veya cihazı modeme yaklaştırmaktır.

2. 2.4 GHz ile 5 GHz arasındaki fark

Çoğu modem iki frekansta yayın yapar. 2.4 GHz daha uzağa ulaşır ve duvarları daha iyi geçer ama daha kalabalık ve daha yavaştır. 5 GHz daha hızlıdır ama menzili daha kısadır ve duvarlardan daha çok etkilenir. Modeme yakın odalarda cihazlarınızı 5 GHz ağına bağlayın; uzak odalarda 2.4 GHz daha kararlı olabilir. İki ağ tek ad altında birleşikse cihaz seçimi kendisi yapar.

3. Komşu ağlarla aynı kanal

Apartmanlarda onlarca Wi-Fi ağı aynı anda yayın yapar. Hepsi aynı kanalı (frekansın içindeki şerit) kullanırsa birbirlerini yavaşlatır. Modem arayüzünde kanal ayarı Otomatik ise modemi yeniden başlatmak genellikle daha boş bir kanal seçmesini sağlar. Elle seçmek isterseniz 2.4 GHz'de birbirine karışmayan 1, 6 ve 11 numaralı kanallardan birini deneyin.

1. Zyxel arayüzünde menüden Ağ Ayarı > Kablosuz bölümünü açın.
2. Kanal alanını bulun, değeri değiştirip Uygula'ya tıklayın.
3. Birkaç dakika kullanıp farkı gözlemleyin; iyileşme yoksa Otomatik'e geri dönün.

TP-Link, Huawei ve ZTE modemlerde de kanal ayarı kablosuz veya WLAN ayarları altında bulunur.

4. Eski cihazlar

Yıllar önce alınmış bir dizüstü bilgisayar veya telefon, yeni Wi-Fi standartlarını desteklemeyebilir ve modem ne kadar hızlı olursa olsun yavaş kalır. Yavaşlık yalnızca bir cihazdaysa sorun büyük olasılıkla o cihazdadır. Bilgisayarlarda ağ kartı sürücüsünü üreticinin sitesinden veya Windows Update üzerinden güncelleyin; üçüncü taraf "hızlandırıcı" programlara ihtiyacınız yok.

5. Aynı anda çok fazla cihaz ve yoğun kullanım

Evde biri 4K video izlerken diğeri büyük bir oyun indiriyor, bir başkası görüntülü görüşme yapıyorsa hat paylaşılır. Akşam saatlerinde yaşanan yavaşlığın bir kısmı budur. Arka planda güncelleme indiren cihazları ve bulut yedeklemesini kontrol edin. Tanımadığınız cihazlar da hattı kullanıyor olabilir; modeme bağlı cihazları görme rehberimizle listeye bakın.

6. Modemin yeri

Modem çoğu zaman hattın girdiği yere, yani evin bir köşesine, televizyon ünitesinin içine veya yere konur. Bu en kötü yerlerdir. Modemi evin ortasına yakın, yerden yüksek, açık bir rafa koyun. Kapalı dolap içine, metal eşyaların arkasına veya mikrodalga fırının yanına koymayın. Modemi taşımak için hattın uzatılması gerekiyorsa bunu kendiniz yapmak yerine sağlayıcınızdan destek isteyin.

7. Güncel olmayan modem yazılımı

Modem üreticileri yazılım (firmware) güncellemeleriyle hataları ve güvenlik açıklarını giderir. Sağlayıcıların verdiği modemlerde güncelleme çoğu zaman otomatik yapılır. Kendi aldığınız bir modemde arayüzden kontrol edebilirsiniz.

1. Zyxel arayüzünde menüden Sistem Bakımı > Yazılım Yükseltme bölümünü açın.
2. Mevcut yazılım sürümünü not edin. Yeni sürümü yalnızca üreticinin resmi sitesinden veya sağlayıcınızdan edinin.
3. Güncelleme sırasında modemin fişini çekmeyin.

8. Uzun süredir yeniden başlatılmamış modem

Aylarca kapanmadan çalışan modemlerde geçici takılmalar birikebilir. Modemi kapatın, 30 saniye bekleyin ve yeniden açın. Işıklar normale dönene kadar birkaç dakika bekleyin. Bu basit adım pek çok geçici yavaşlığı giderir; ancak her gün gerekiyorsa modem aşırı ısınıyor veya arızalı olabilir.

9. Cihazın kendi ağ ayarları

Yalnızca bir Windows bilgisayarda yavaşlık ve kopmalar varsa, bozulmuş ağ ayarları sebep olabilir. Windows ağ sıfırlama rehberimizdeki adımlar ayarları temize çeker. Bağlantı sık sık kopup geliyorsa "Varsayılan ağ geçidi kullanılamıyor" yazımızdaki güç tasarrufu ayarına da bakın.

10. Aslında sorun internet hattında

Kablolu testte de sonuç düşükse Wi-Fi ayarlarıyla uğraşmak işe yaramaz. Modemin internet ışığını kontrol edin, modemi yeniden başlatın ve sorun sürüyorsa sağlayıcınızın müşteri hizmetlerini arayın. Arıza kaydı açtırırken kablolu test sonuçlarınızı ve hangi saatlerde ölçtüğünüzü söylemek işinizi kolaylaştırır.

Sayfalar yavaş açılıyor ama hız testi iyi

Hız testi iyi çıktığı hâlde siteler geç açılıyorsa sorun hızda değil, sitelerin adreslerinin bulunmasında olabilir. Bu işi yapan DNS sunucusunun yavaş yanıt vermesi bu duyguya yol açar. En hızlı DNS hangisi? yazımızda farklı DNS sunucularını nasıl karşılaştıracağınızı anlattık.