Modem Güvenliği: Yönetici Şifresi, Yazılım Güncellemesi ve Temel Ayarlar

Modem, evinizde en uzun süre açık kalan bilgisayardır. Yıllarca yerinden kıpırdamaz, kimse ona bakmaz, ama telefonunuzdan televizyonunuza kadar her cihazın internet trafiği onun üzerinden geçer. Bu yüzden ele geçirilmiş bir modem, sizi sahte sitelere yönlendirmek, trafiğinizi izlemek veya başka sistemlere saldırı yapmak için kullanılabilir. İyi haber şu: modem güvenliği için teknik uzmanlık gerekmez, çoğu ayar bir kez yapılır ve unutulur.

Bu rehberde yapılacakları önem sırasına göre anlatıyoruz. Menü yolları Zyxel modem arayüzü örneğiyle verildi; diğer markalarda aynı ayarlar benzer adlarla bulunur. Modem arayüzüne nasıl girileceğini modem arayüzüne giriş rehberimizde anlattık; burada o adımları tekrar etmiyoruz.

1. Varsayılan yönetici şifresini değiştirin

Modem arayüzüne girerken kullandığınız yönetici şifresi, Wi-Fi şifresinden farklıdır ve modemin bütün ayarlarının anahtarıdır. Fabrikadan gelen şifre modemin etiketinde yazar; bu da modemi eline alan herkesin görebileceği anlamına gelir. Bazı eski modellerde ise aynı marka ve modeldeki her cihazda aynı varsayılan şifre kullanılır ve bu şifreler internette listelenir.

Yönetici şifresini değiştirme adımları modem arayüzüne giriş rehberimizin 4. adımında yer alıyor. Yeni şifreyi seçerken Wi-Fi şifrenizden farklı, uzun ve tahmin edilemez olmasına dikkat edin. Bunun nasıl yapılacağını güçlü şifre nasıl oluşturulur yazımızda, hazır ve rastgele bir şifreyi ise şifre üretici aracımızda bulabilirsiniz. Şifreyi bir yere not edin; unutursanız modemi fabrika ayarlarına döndürmeniz gerekebilir.

2. Modem yazılımını (firmware) güncel tutun

Modemin içinde çalışan programa firmware (cihaz yazılımı) denir. Üreticiler bu yazılımda bulunan güvenlik açıklarını güncellemelerle kapatır. Güncellenmeyen bir modem, açığı herkesçe bilinen bir kapıyı açık bırakmak gibidir.

1. Modem arayüzüne girin ve menüden Sistem Bakımı > Yazılım Güncelleme bölümünü açın.
2. Sayfada modemin mevcut yazılım sürümü yazar. Otomatik denetleme veya çevrimiçi güncelleme seçeneği varsa kullanın.
3. Güncelleme sırasında modemi kapatmayın ve kablosunu çekmeyin. İşlem bitince modem kendiliğinden yeniden başlayabilir.

İnternet sağlayıcınızın verdiği modemlerde güncellemeler çoğu zaman sağlayıcı tarafından uzaktan yüklenir ve bu menü kilitli olabilir. Bu durumda modeminiz yıllardır aynı sürümde görünüyorsa sağlayıcınıza sorun. Çok eski bir modem artık hiç güncelleme almıyorsa, sağlayıcınızdan cihaz değişimi talep etmek düşünülebilir.

Yazılım dosyasını yalnızca modemin kendi menüsünden, üreticinin resmi sitesinden veya sağlayıcınızdan alın. Forumlarda paylaşılan ya da "hızlandırılmış" diye sunulan yazılımlar modemi kullanılamaz hale getirebilir veya zararlı kod içerebilir.

3. Wi-Fi güvenliğini WPA2 veya WPA3 yapın

Kablosuz ağınızın güvenlik modu WPA2, WPA3 veya ikisinin karışık modu olmalıdır. WEP, eski WPA veya şifresiz "Açık" mod kullanılmamalıdır. Güvenlik modunun nerede seçileceğini ve Wi-Fi şifresinin nasıl değiştirileceğini Wi-Fi şifresi değiştirme rehberimizde Zyxel ekranlarıyla anlattık. Ağ adınızda (SSID) soyadınız veya adresiniz gibi kişisel bilgiler varsa bunları çıkarmak da iyi bir fikirdir.

4. WPS'i kapatın

WPS (Wi-Fi Protected Setup), cihazları şifre yazmadan ağa bağlamak için tasarlanmış bir kolaylıktır. İki biçimi vardır: modemdeki bir düğmeye basmak veya 8 haneli bir PIN kodu girmek. Özellikle PIN yöntemi, deneme yoluyla kırılabildiği için bilinen bir zayıflıktır.

WPS'i kullanmıyorsanız tamamen kapatın. Kullanıyorsanız en azından PIN yöntemini kapatıp yalnızca düğme yöntemini bırakın.

1. Menüden Ağ Ayarı > Kablosuz bölümünü açın ve WPS sekmesine geçin.
2. WPS'i kapalı konuma getirin veya PIN seçeneğinin işaretini kaldırın.
3. Uygula düğmesine tıklayın.

5. Uzaktan yönetimi kapatın

Uzaktan yönetim, modem arayüzüne evin dışından, internet üzerinden girilebilmesini sağlar. Evdeki bir sorunu uzaktan çözmek için kullanışlı olabilir, ama açık olduğunda modemin giriş sayfası internetteki herkesin denemesine açık hale gelir. Çoğu ev kullanıcısının bu özelliğe ihtiyacı yoktur.

1. Menüden Sistem Bakımı > Uzaktan Yönetim bölümünü açın.
2. HTTP, HTTPS, Telnet, SSH gibi hizmetlerin listesinde WAN (internet tarafı) erişimine izin verenleri bulun ve yalnızca LAN (ev ağı) olarak bırakın.
3. Değişiklikleri kaydedin.

Sağlayıcınızın modemi uzaktan yönetmek için kullandığı ayrı bir bağlantı ayarı (genellikle "TR-069" veya "ACS" adıyla) bulunabilir. Bu ayara dokunmayın; sağlayıcı güncellemeleri ve arıza desteğini bu yolla yapar. Kapatmak isterseniz önce sağlayıcınıza danışın.

Ayarı yaptıktan sonra, dışarıdan bakıldığında modeminizde açık bir kapı kalıp kalmadığını port kontrolü aracımızla görebilirsiniz. Araç yalnızca sizin genel IP adresinizi kontrol eder. Portun ne olduğunu port nedir yazımızda anlattık.

6. UPnP'yi gerekmiyorsa kapatın

UPnP, evdeki cihazların modeme "şu portu benim için dışarıya aç" demesini sağlayan bir özelliktir. Oyun konsolları, bazı görüntülü görüşme ve medya programları bunu otomatik kurulum için kullanır. Sorun şu ki, evdeki bir cihaza zararlı bir program bulaşırsa o da aynı yolla modemde kapı açabilir.

Burada bir denge var. Evinizde oyun konsolu veya UPnP'ye ihtiyaç duyan bir program yoksa kapatın. Varsa ve kapatınca oyunlarda bağlantı sorunları yaşıyorsanız, UPnP'yi açık bırakıp modem yazılımını ve evdeki cihazları güncel tutmak makul bir seçimdir.

1. Menüden Ağ Ayarı > Ev Ağı bölümünü açın ve UPnP sekmesine geçin.
2. UPnP'yi kapatın ve uygulayın.

UPnP'yi kapattıktan sonra bir programın belirli bir porta ihtiyacı olursa, bu portu modemde elle yönlendirebilirsiniz. Bu şekilde hangi kapının neden açık olduğunu siz bilirsiniz.

7. Misafirler için misafir ağı açın

Misafir ağı, ana ağınızdan ayrı bir Wi-Fi ağıdır. Misafirler internete çıkabilir, ama evinizdeki bilgisayarları, yazıcıyı veya ortak klasörleri göremez. Böylece ana Wi-Fi şifrenizi paylaşmak zorunda kalmazsınız. Akıllı prizler, ampuller ve benzeri akıllı ev cihazlarını da misafir ağına bağlamak, bu cihazlardan birinde çıkacak bir açığın bilgisayarlarınıza ulaşmasını zorlaştırır.

1. Menüden Ağ Ayarı > Kablosuz bölümünde Misafir/Diğer Erişim Noktası sekmesini açın.
2. Bir misafir ağını etkinleştirin, ayrı bir ağ adı ve güçlü bir şifre belirleyin.
3. Varsa "yerel ağa erişimi engelle" veya "misafir ağı" seçeneğini işaretleyin, ardından uygulayın.

8. Arada bir kontrol edin

Güvenlik bir kerelik bir iş değildir, ama sık yapılması gereken bir iş de değildir. Birkaç ayda bir şunlara bakmak yeterlidir:

• Bağlı cihazlar: Listede tanımadığınız bir cihaz var mı? Nasıl bakılacağını modeme bağlı cihazları görme rehberimizde anlattık.
• DNS ayarları: Modemdeki DNS sunucusu sizin veya sağlayıcınızın belirlediği gibi mi? Kendiliğinden değişmiş bir DNS ayarı, sahte sitelere yönlendirilmenin işareti olabilir. DNS'i modemde mi cihazda mı ayarlamanın daha iyi olduğunu DNS modemden mi, cihazdan mı? yazımızda karşılaştırdık.
• Port yönlendirme kuralları: Sizin eklemediğiniz veya artık kullanmadığınız bir kural varsa silin.
• Yazılım sürümü: Yeni bir güncelleme çıkmış mı?

Kısa kontrol listesi

Ele geçirilmiş ev cihazlarının başka sistemlere saldırıda nasıl kullanıldığını merak ediyorsanız DDoS saldırısı nedir yazımıza bakabilirsiniz. Bu rehberde geçen terimlerin açıklamaları internet terimleri sözlüğümüzde yer alıyor.