Kısaca cevap
İki adımlı doğrulama, hesabınıza girerken şifreye ek olarak ikinci bir kanıt ister: telefonunuza gelen kod, bir doğrulama uygulamasındaki kod veya cihazınızdaki geçiş anahtarı. Böylece şifreniz ele geçse bile hesabınıza girilmesi çok zorlaşır. Google'da Google Hesabı > Güvenlik, Instagram'da Hesaplar Merkezi > Şifre ve güvenlik, WhatsApp'ta Ayarlar > Hesap bölümünden açılır. Açtıktan sonra yedek kodlarınızı mutlaka saklayın.
Bu sayfada
Şifreler bir gün sızar. Bunun sebebi her zaman sizin bir hata yapmanız değildir; üye olduğunuz bir sitenin veritabanı ele geçirilebilir, sahte bir sayfaya şifrenizi yazabilir ya da aynı şifreyi birkaç yerde kullanmış olabilirsiniz. İki adımlı doğrulama, bu durumlarda şifrenin tek başına işe yaramamasını sağlar. Kurulumu çoğu hizmette birkaç dakika sürer ve bir kez yapılır.
İki adımlı doğrulama nasıl çalışır?
Bir hesaba girerken kim olduğunuzu kanıtlamanın üç yolu vardır: bildiğiniz bir şey (şifre), sahip olduğunuz bir şey (telefon, güvenlik anahtarı) ve kendiniz (parmak izi, yüz tanıma). İki adımlı doğrulama, bunlardan ikisini birlikte ister. Şifrenizi öğrenen biri, telefonunuz veya anahtarınız elinde olmadığı için giriş yapamaz.
İngilizcede 2FA (two-factor authentication) veya MFA (multi-factor authentication) olarak da geçer. Bu kısaltmaların ve diğer terimlerin açıklamaları internet terimleri sözlüğümüzde var.
Yöntemler: hangisi daha güvenli?
| Yöntem | Nasıl çalışır? | Artıları | Eksileri |
|---|---|---|---|
| SMS kodu | Girişte telefonunuza kısa süre geçerli bir kod gelir. | Kurulumu en kolay yöntem; ek uygulama gerekmez. | Kod sahte bir sayfaya yazdırılabilir; numaranın başka SIM'e taşınması gibi saldırılara açıktır; kapsama alanı gerekir. |
| Doğrulama uygulaması | Telefondaki bir uygulama her 30 saniyede bir yeni kod üretir. | İnternet veya şebeke olmadan çalışır; SIM saldırılarından etkilenmez. | Telefon değişirken kodların taşınması gerekir; kod yine de sahte sayfaya yazdırılabilir. |
| Uygulama bildirimi | Telefonunuzdaki hesap uygulamasına "Giriş yapan siz misiniz?" bildirimi gelir. | Kod yazmak gerekmez, hızlıdır. | Düşünmeden "Evet"e basılabilir; beklemediğiniz bir istek gelirse reddedin. |
| Geçiş anahtarı (passkey) | Cihazınız, ekran kilidiniz veya parmak izinizle onaylanan şifreli bir anahtar saklar. | Sahte sitelere karşı dayanıklıdır, çünkü anahtar yalnızca gerçek siteyle çalışır; şifre yazmak gerekmez. | Her hizmette ve her cihazda desteklenmeyebilir; cihaz kaybında yedek yöntem gerekir. |
| Güvenlik anahtarı | USB veya NFC ile bağlanan küçük bir fiziksel cihaz. | Oltalamaya karşı en güçlü seçeneklerden biridir. | Satın almak gerekir; kaybedilirse yedek anahtar veya yöntem lazım. |
Genel öneri şudur: mümkünse geçiş anahtarı veya doğrulama uygulaması kullanın, SMS'i yedek yöntem olarak bırakın. SMS de hiç olmamasından çok daha iyidir. Doğrulama uygulaması olarak Google Authenticator veya Microsoft Authenticator gibi yaygın uygulamalar kullanılabilir; bu isimler örnektir, öneri değildir. Hangi uygulamayı seçerseniz seçin, yalnızca resmi uygulama mağazasından indirin.
Hangi hesaplardan başlamalısınız?
Her hesabı aynı gün ayarlamanız gerekmez. Önceliği, ele geçirildiğinde en çok zarar verecek hesaplara verin:
- E-posta hesabınız: Diğer hesapların şifre sıfırlama bağlantıları buraya gelir. Bu hesap düşerse diğerleri de düşebilir.
- Telefonunuzun ana hesabı: Android'de Google, iPhone'da Apple hesabı; yedekleriniz, fotoğraflarınız ve cihaz bulma özelliği bu hesaba bağlıdır.
- Mesajlaşma ve sosyal medya: Ele geçirilen bir hesap, tanıdıklarınıza sizin adınızla dolandırıcılık mesajı göndermek için kullanılabilir.
- Bulut depolama ve alışveriş siteleri: Özellikle kayıtlı kart bilgisi olanlar.
Bankaların mobil uygulamaları zaten kendi doğrulama adımlarını kullanır; bunlar için bankanızın uygulamasındaki güvenlik ayarlarına bakın.
Google hesabında açma
- Tarayıcıda Google Hesabınıza girin veya Android telefonda Ayarlar > Google > Google Hesabınızı yönetin yolunu izleyin.
- Güvenlik bölümüne geçin.
- 2 Adımlı Doğrulama seçeneğine dokunun ve ekrandaki adımları izleyin. Şifrenizi yeniden girmeniz istenebilir.
- Açıldıktan sonra aynı sayfadan doğrulama uygulaması, geçiş anahtarı veya yedek kod gibi ek yöntemler ekleyebilirsiniz.
Instagram'da açma
- Profil sayfanızda sağ üstteki menü simgesine dokunun.
- Hesaplar Merkezi'ni açın.
- Şifre ve güvenlik bölümünde İki faktörlü kimlik doğrulama seçeneğine dokunun.
- Birden fazla hesabınız varsa hesabı seçin, ardından yöntemi seçin: doğrulama uygulaması, SMS veya sunulan diğer seçenekler.
- Kurulum bittiğinde gösterilen yedek kodları kaydedin.
WhatsApp'ta açma
WhatsApp'taki iki adımlı doğrulama biraz farklıdır: numaranızı yeni bir telefonda kaydederken SMS kodunun yanında sizin belirlediğiniz 6 haneli bir PIN de ister. Böylece SMS kodunu ele geçiren biri, PIN'i bilmeden hesabınızı başka telefona taşıyamaz.
- WhatsApp'ta Ayarlar'ı açın (Android'de sağ üstteki üç nokta menüsünden).
- Hesap > İki adımlı doğrulama yolunu izleyin.
- Aç veya Etkinleştir'e dokunun ve 6 haneli bir PIN belirleyin. Doğum tarihi gibi tahmin edilebilir sayılar kullanmayın.
- PIN'i unutursanız sıfırlayabilmek için bir e-posta adresi ekleyin ve adresi doğrulayın.
Menü adları uygulama güncellemeleriyle sık değişir. Yukarıdaki adımlar genel yolu gösterir; tam adı bulamazsanız ilgili uygulamanın ayarlarındaki arama kutusuna "iki adımlı" veya "iki faktörlü" yazabilirsiniz.
Yedek kodlar ve kurtarma bilgileri
Telefonunuzu kaybetmek, iki adımlı doğrulamanın en sık yaşanan sorunudur. Bunun için birkaç önlem alın:
- Yedek kodları alın. Google ve Instagram gibi hizmetler, her biri bir kez kullanılabilen yedek kodlar sunar. Bunları yazdırın veya kâğıda yazıp evde güvenli bir yerde saklayın. Kodları telefonun galerisinde ekran görüntüsü olarak tutmak, telefon kaybolduğunda işe yaramaz.
- İkinci bir yöntem ekleyin. Doğrulama uygulamasının yanına geçiş anahtarı veya yedek telefon numarası eklemek, tek bir cihaza bağımlılığı azaltır.
- Kurtarma e-postası ve numarasını güncel tutun. Artık kullanmadığınız bir numara, hesabınızı kurtarmanızı zorlaştırır.
- Telefon değiştirmeden önce doğrulama uygulamanızdaki hesapları yeni telefona taşıyın veya yedekleyin; eski telefonu sıfırlamadan önce yeni telefonda kodların çalıştığını kontrol edin.
İki adımlı doğrulama her şeyi çözer mi?
Hesap güvenliğini büyük ölçüde artırır ama tek başına yeterli değildir. Dolandırıcılar şifrenin yanında kodu da sahte bir sayfaya yazdırmaya veya "yanlışlıkla size kod gitti" diyerek istemeye çalışır. Bu tür mesajları tanımak için sahte SMS dolandırıcılığı ve oltalama linki nasıl anlaşılır yazılarımıza bakabilirsiniz. Her hesap için ayrı ve güçlü bir şifre oluşturmak üzere şifre üretici aracımızı kullanabilirsiniz.
SMS kodlarını hedef alan numara taşıma (SIM swap) gibi saldırılar ve genel korunma yolları için siber saldırı çeşitleri yazımızı okuyabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
İki adımlı doğrulama ile iki faktörlü kimlik doğrulama aynı şey mi?
Günlük kullanımda aynı anlamda kullanılır. Her ikisi de şifreye ek olarak ikinci bir kanıt istenmesi demektir. Instagram gibi bazı hizmetler iki faktörlü kimlik doğrulama, Google ve WhatsApp gibi bazıları iki adımlı doğrulama adını kullanır.
Telefonumu kaybedersem hesabıma giremez miyim?
Önceden önlem aldıysanız girebilirsiniz. Yedek kodlar, ikinci bir doğrulama yöntemi veya güncel kurtarma e-postası ve telefon numarası bu durum için vardır. İki adımlı doğrulamayı açtığınız gün yedek kodları alıp güvenli bir yerde saklayın.
SMS ile iki adımlı doğrulama güvensiz mi?
Hiç olmamasından çok daha iyidir. Ancak SMS kodları sahte sitelere yazdırılabilir ve numaranın başka bir SIM karta taşınması gibi saldırılara açıktır. Mümkünse doğrulama uygulaması veya geçiş anahtarı kullanın, SMS'i yedek yöntem olarak bırakın.
WhatsApp iki adımlı doğrulama PIN'imi unuttum, ne olur?
Kurulum sırasında e-posta adresi eklediyseniz, PIN sıfırlama bağlantısı bu adrese gönderilebilir. E-posta eklemediyseniz WhatsApp'ın yardım sayfasındaki bekleme süresi kurallarına tabi olursunuz. Bu yüzden PIN'i ayarlarken e-posta adresi eklemeniz önerilir.
Doğrulama kodunu isteyen biriyle paylaşabilir miyim?
Hayır. Hiçbir kurum, banka veya platform çalışanı sizden doğrulama kodunu istemez. Kodu isteyen kişi, büyük olasılıkla hesabınıza girmeye çalışıyordur.
